Inrichting van het onderwijs
Op Lyceum Ypenburg kunnen leerlingen een mavo-, havo-, atheneum- of gymnasiumopleiding volgen. Deze vier onderwijsroutes vormen samen één school. Voor iedere leerling hebben we dezelfde brede ambitie: goed onderwijs met een stevige kennisbasis, duidelijke verwachtingen, passende ondersteuning en ruimte om talenten te ontwikkelen.
Binnen alle onderwijsroutes werken leerlingen aan kennis en vaardigheden, leren zij zelfstandig te denken en krijgen zij steeds meer verantwoordelijkheid voor hun eigen ontwikkeling. Onze didactische koers vatten we samen in de zin: Alle leerlingen leren zichtbaar – iedere les. Leerlingen weten wat zij leren, waar zij naartoe werken en welke volgende stap nodig is. In dit hoofdstuk leest u hoe de verschillende opleidingen zijn ingericht en hoe we leerlingen stap voor stap begeleiden op weg naar hun diploma en een passende vervolgopleiding.
Brugklassen
Lyceum Ypenburg heeft vier soorten brugklassen:
- een homogene mavo-brugklas;
- een heterogene mavo/havo-brugklas;
- een heterogene havo/vwo-brugklas;
- een homogene vwo-brugklas voor atheneum- en gymnasiumleerlingen.
De heterogene brugklassen zijn bedoeld voor leerlingen bij wie aan het einde van groep 8 nog niet volledig duidelijk is welke onderwijsroute het beste past. In deze klassen wordt lesgegeven op een dakpanniveau: een tussenniveau dat aansluit bij beide onderwijsroutes. Aan het einde van het eerste leerjaar wordt op basis van de resultaten en de ontwikkeling van de leerling bepaald op welk niveau de leerling verdergaat.
In de homogene vwo-brugklas volgen atheneum- en gymnasiumleerlingen gezamenlijk onderwijs. Na het eerste leerjaar vervolgen zij hun opleiding op het atheneum of gymnasium.
Mavo
De mavo, ook wel de theoretische leerweg van het vmbo genoemd, duurt vier jaar. Binnen de mavo volgen leerlingen algemeen vormende vakken en geen beroepsgerichte vakken. De opleiding bereidt leerlingen voor op het middelbaar beroepsonderwijs en kan ook toegang bieden tot de havo.
Aan het einde van het tweede leerjaar kiezen leerlingen een van de vier profielen:
- Economie;
- Zorg en welzijn;
- Techniek;
- Groen.
Binnen ieder profiel gelden verplichte profielvakken. Daarnaast kiezen leerlingen vakken die aansluiten bij hun belangstelling, mogelijkheden en plannen voor een vervolgopleiding.
In het vierde leerjaar volgen leerlingen een eindexamenpakket van minimaal zes vakken. Nederlands en Engels zijn verplicht. Het vak maatschappijleer wordt in leerjaar 3 afgesloten en maakt deel uit van het schoolexamen. De overige vakken worden gekozen als profielvak of keuzevak.
Een mavodiploma geeft toegang tot opleidingen op mbo-niveau 3 en 4. Een leerling die examen doet in een extra vak en aan de geldende voorwaarden voldoet, kan doorstromen naar 4 havo.
Op de website van het ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap staat meer informatie over de vakken, profielen en inrichting van het vmbo.
Havo
De havo duurt vijf jaar en bereidt leerlingen voor op het hoger beroepsonderwijs. Binnen de havo werken leerlingen aan een brede kennisbasis en ontwikkelen zij de zelfstandigheid en studievaardigheden die nodig zijn voor een vervolgopleiding aan een hogeschool.
Aan het einde van het derde leerjaar kiezen leerlingen een van de vier profielen:
- Cultuur en maatschappij;
- Economie en maatschappij;
- Natuur en gezondheid;
- Natuur en techniek.
Ieder profiel bestaat uit een gemeenschappelijk deel, verplichte profielvakken en een vrij deel. In het vrije deel kiezen leerlingen, binnen de mogelijkheden van de school, een of meer examenvakken die aansluiten bij hun belangstelling en vervolgopleiding.
Het eindexamenpakket bestaat uit minimaal zeven examenvakken, waaronder Nederlands en Engels. Daarnaast volgen leerlingen algemene verplichte vakken, zoals maatschappijleer, culturele en kunstzinnige vorming en lichamelijke opvoeding. Deze vakken worden met een schoolexamen afgesloten en kennen geen centraal examen.
Een havodiploma geeft toegang tot het hoger beroepsonderwijs. Havoleerlingen met goede resultaten en een passende werkhouding kunnen na het behalen van hun diploma doorstromen naar het vwo. De mogelijkheden en voorwaarden worden tijdig met de leerling besproken.
Op de website van het ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap staat meer informatie over de vakken, profielen en inrichting van de havo.
Vwo (atheneum en gymnasium)
Het voorbereidend wetenschappelijk onderwijs duurt zes jaar en bereidt leerlingen voor op een vervolgopleiding aan een universiteit. Een vwo-diploma geeft ook toegang tot het hoger beroepsonderwijs.
Vanaf de brugklas werken vwo-leerlingen aan academische vaardigheden, zoals onderzoeken, analyseren, kritisch denken, argumenteren en presenteren. Ook maken zij bij het vak Wetenschap en Technologie kennis met onderzoekende en ontwerpende vaardigheden binnen de bètavakken. Binnen de Apollo Academie werken leerlingen in de vwo-onderbouw daarnaast aan vakoverstijgende thema’s en projecten. Zij onderzoeken, ontwerpen en werken samen aan een eindproduct waarin kennis, creativiteit en nieuwsgierigheid samenkomen.
Binnen het vwo bieden we twee onderwijsroutes aan: atheneum en gymnasium. Op het gymnasium volgen leerlingen de klassieke talen Grieks en Latijn. Deze vakken bieden niet alleen kennis van taal en cultuur, maar leren leerlingen ook nauwkeurig lezen, analyseren en verbanden leggen tussen de klassieke wereld en het heden. Op het atheneum volgen leerlingen culturele en kunstzinnige vorming.
Aan het einde van het derde leerjaar kiezen vwo-leerlingen een van de vier profielen:
- Cultuur en maatschappij;
- Economie en maatschappij;
- Natuur en gezondheid;
- Natuur en techniek.
Ieder profiel bestaat uit een gemeenschappelijk deel, verplichte profielvakken en een vrij deel. De profielvakken worden aangevuld met andere vakken die aansluiten bij de belangstelling, talenten en toekomstplannen van de leerling. In de meeste gekozen vakken doet de leerling eindexamen. Andere verplichte onderdelen moeten met een voldoende beoordeling worden afgesloten.
Meer informatie over het atheneum
Meer informatie over het gymnasium
Op de website van het ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap staat meer informatie over de vakken, profielen en inrichting van het vwo.
Goed kiezen
Tijdens hun schoolloopbaan maken leerlingen belangrijke keuzes over hun onderwijsroute, vakkenpakket, profiel en vervolgopleiding. Lyceum Ypenburg helpt leerlingen om deze keuzes bewust en goed voorbereid te maken.
Daarom werken we met loopbaanoriëntatie en -begeleiding (LOB): een doorlopend traject van de brugklas tot en met de eindexamenklas. Leerlingen onderzoeken daarin wie zij zijn, wat zij kunnen, wat zij belangrijk vinden en welke opleiding of beroepsrichting bij hen past. De leerling heeft hierin zelf een actieve rol en wordt begeleid door de mentor, de decaan en de vakdocenten. Ook ouders zijn belangrijke gesprekspartners bij het maken van keuzes.
Het LOB-traject bestaat onder meer uit mentor- en keuzebegeleidingslessen, persoonlijke gesprekken, het bezoeken van open dagen en deelname aan proefstudeeractiviteiten, evenementen en stages. Daarbij maken we gebruik van een digitale LOB-methode. Lyceum Ypenburg werkt samen met mbo-, hbo- en wo-instellingen en met bedrijven en organisaties in de regio.
Ieder jaar organiseren we op school het LOB-festival. Vervolgopleidingen, bedrijven, instellingen, ouders en oud-leerlingen laten leerlingen daar kennismaken met verschillende opleidingen, beroepen en loopbaanmogelijkheden.
In de leerjaren waarin leerlingen een profiel of vakkenpakket kiezen, begeleiden we hen stap voor stap bij dit keuzeproces. De definitieve keuzes moeten uiterlijk eind maart zijn vastgelegd. Zo werken leerlingen gedurende hun schoolloopbaan toe naar een vervolgstap die aansluit bij hun mogelijkheden, interesses en ambities.
Talentontwikkeling, verdieping en uitdaging
Talentontwikkeling is een belangrijk onderdeel van de brede vorming op Lyceum Ypenburg. Leerlingen krijgen niet alleen binnen de lessen, maar ook daarbuiten ruimte om hun interesses te verkennen, talenten te ontwikkelen, samen te werken en initiatief te nemen.
In leerjaar 1 en 2 kunnen leerlingen deelnemen aan twee talentgroepen:
- Sport;
- Theater
Binnen de talentgroep Theater kunnen leerlingen kiezen tussen optreden op het podium en bijdragen aan alles wat achter de schermen nodig is om een voorstelling mogelijk te maken.
Voor leerlingen uit de overige leerjaren biedt de school naschoolse sportactiviteiten en de jaarlijkse musical. Zo blijven er gedurende de hele schoolloopbaan mogelijkheden om sportieve en theatrale talenten verder te ontwikkelen.
Leerlingen met belangstelling en aanleg voor moderne vreemde talen kunnen zich daarnaast voorbereiden op internationaal erkende taalcertificaten:
- Cambridge voor Engels;
- Goethe voor Duits;
- DELF voor Frans.
Voor vwo-leerlingen zijn er bovendien mogelijkheden om deel te nemen aan pre-universityprogramma’s van de universiteiten van Delft en Leiden. Zo maken zij kennis met onderwerpen en werkwijzen uit het wetenschappelijk onderwijs.
Met dit aanvullende aanbod brengen we kennis, nieuwsgierigheid, samenwerking en talentontwikkeling bij elkaar.
Lessentabelen
In de lessentabellen staat hoeveel lessen leerlingen per vak, opleiding en leerjaar volgen. De tabellen maken onderscheid tussen de onderbouw en de bovenbouw.
Onderbouw
[LESSENTABEL ONDERBOUW]
Bovenbouw
[LESSENTABEL ONDERBOUW]
De lessentabellen geven de reguliere verdeling van de lessen weer. Wanneer onderwijsontwikkelingen, wettelijke wijzigingen of organisatorische omstandigheden daartoe aanleiding geven, kan de feitelijke verdeling gedurende een schooljaar op onderdelen afwijken.

Schoolexamen en centraal eindexamen
Het eindexamen bestaat uit het schoolexamen en, voor de meeste examenvakken, het centraal examen. In het Programma van Toetsing en Afsluiting (PTA) staat per vak beschreven welke onderdelen deel uitmaken van het schoolexamen, hoe deze worden afgenomen en hoe zwaar de resultaten meetellen. De regels over de organisatie en afname van het schoolexamen en het centraal examen staan in:
- het examenreglement;
- het Programma van Toetsing en Afsluiting.
De actuele documenten voor het huidige schooljaar zijn uiterlijk 1 oktober te vinden op de website van Lyceum Ypenburg. Leerlingen en ouders ontvangen aan het begin van het examenprogramma informatie over de inhoud en toepassing van deze regelingen.
Voortgezet algemeen volwassenenonderwijs
Het voortgezet algemeen volwassenenonderwijs (vavo) biedt leerlingen onder bepaalde voorwaarden de mogelijkheid om alsnog een diploma of een of meer deelcertificaten op mavo-, havo- of vwo-niveau te behalen.
Een leerling die jonger is dan 18 jaar en de opleiding via het vavo wil voortzetten, heeft daarvoor medewerking van Lyceum Ypenburg nodig. De school beoordeelt samen met de leerling en de ouders of het vavo een passende en kansrijke route naar een diploma is. Wanneer de school met deze route instemt, kan de leerling door Lyceum Ypenburg bij het vavo worden aangemeld.
Leerlingen van 18 jaar en ouder kunnen zich zelfstandig bij het vavo aanmelden. Het vavo kan bij Lyceum Ypenburg informatie opvragen over de eerder gevolgde opleiding, behaalde resultaten en al afgesloten examenonderdelen.
Meer algemene informatie is te vinden op de website van de Rijksoverheid over het vavo.